Ι.Ν. Αγ. Ιωάννου Χρυσοστόμου Πρεβέζης

Παναγιώτης Δρακόπουλος

ΒΙΒΛΙΟΚΡΙΣΙΕΣ

 

Χρήστου Γιανναρά: Αλήθεια και ενότητα της Εκκλησίας,

Αθήνα 1977, Γρηγόρης, 288 σ.

 

Θα πρέπει απερίφραστα να ομολογήσουμε ότι ο Χρ. Γιανναράς αποτελεί μία από τις λίγες ελπίδες του Ορθόδοξου θεολογικού στοχασμού στη σημερινή Ελλάδα. Αυτή η τόσο κατηγορηματική δήλωση θα ήταν αυτονόητα άτοπη, αν δεν αποτελούσε κοινή πεποίθηση ο εκπεσμός της εκκλησίας ως θεσμού, ο πιετιστικός και λουθηρανικός χαρακτήρας της θεολογικής σκέψης σχεδόν στο σύνολό της, και κυρίως, αν δεν αποτελούσε τραγική πραγματικότητα, ο βιασμός του ελληνικού στοιχείου εντός μας από έναν εξευρωπαϊσμό, ικανό να μας κόβει τις ρίζες μας, ανίκανο όμως να μας κάνει κάτι περισσότερο από ένα «οχληρό» υβρίδιο της γηραιάς ηπείρου. Μέσα στο κλίμα αλώσεως που ζούμε, υπάρχουν ελάχιστοι, μια «ζύμη μικρά» που αγωνίζονται να δώσουν ένα μυστικό – οντολογικό αίμα στους εκπορνευμένους και λεπρούς εκκλησιαστικούς θεσμούς, διώχνοντας την πιετιστική πανούκλα και επιχειρούν εναγώνια την αποκόλληση της Ορθοδοξίας από την πραγματιστική ξένωση της Δυτικής σκέψης. Μεταξύ των ολίγων αυτών, (ενίοτε διαφωνούντων μεταξύ τους ή και συγκρουομένων – γιατί ο καθένας τους βιώνει την αλήθεια του Χριστιανισμού ως πόνο και υπάρχουν ατυχώς πολλά σημεία πόνου κι έτσι πολλές αφετηρίες βίωσης της αλήθειας), συγκαταλέγεται και ο Χ. Γ. Το έργο τους, ο αγώνας τους, μας προκαλεί ένα αίσθημα φρικιάσεως, καθώς βλέπουμε την μικρή αυτή ζύμη να μάχεται μέσα στις αρένες της Ιστορίας.

Category: /

π. Θεοδόσιος Μαρτζούχος

Η ανθρώπινη ζωή είναι ένα μυστήριο. Όχι μόνον όσον αφορά την λειτουργία της, αλλά και όσον αφορά την αξία της που προκύπτει από την προέλευσή της.

Αν η πηγή προέλευσης της ζωής είναι σύμπτωση, τυχαιότητα και… πίθηκος, τότε αξίζει όσο ένας πίθηκος!

Αν η πηγή προέλευσής της είναι σκέψη, ελευθερία και Θεός…, τότε αξίζει όσο σχεδόν και ο Θεός, αφού πέθανε (ο Θεός) για τον καθένα!

Category: /

Ας ξεκαθαρίσουμε αμέσως το θέμα της Ιεράς Εξετάσε­ως, και τη συναφή μομφή ότι ο μεσαιωνικός άνθρωπος είναι βυθισμένος μέσα σ' ένα ζοφερό τέλμα που συνθέτουν προλήψεις, δεισιδαιμονίες και ανατριχιαστικές φοβίες. Δεν θέλω να διαφωνήσω με αυτή την πρόταση. Δεν ξέρω αν ο Βησιγότθος του ε' αιώνος μετά Χριστόν είχε περισσότερες προλήψεις από έναν Φωκαέα της εποχής του Περικλέους. Δεν ξέρω ποιες είναι και σε ποιο βαθμό μάς κάνουν απολίτιστους οι σημερινές μας φοβίες. Πιστεύω πως και ο μεσαιωνικός άνθρωπος είχε προλήψεις, φοβίες κ.τ.ο. Αλλ' αυτό δεν μπορεί να υποδηλώνη ότι ο χριστιανισμός είναι ένα παχύ σύννεφο από ακρίδες που ενέσκηψε επί Γότθων, Ούννων, Σαξώνων και άλλων λουσμένων εις το φως της ανεσπέρου λογικοκρατίας. Μια τέτοια υπόθεση είναι όχι μόνον ανιστόρητη άλλα και κωμική. Η πραγματικότητα είναι ότι ο χριστιανισμός μολύνθηκε από το δεισιδαίμον πνεύμα του παγανισμού των βαρβάρων. Υιοθέτησε, επί σκοπού, πάρα πολλές δεισιδαιμονίες προσπαθώντας να μιλήση τη γλώσσα των προσηλυτιζομένων, προσπαθώντας να γίνη αρεστός σ' αυτό που λέμε «πλατειές λαϊκές μάζες». Δεν είναι ο χριστιανισμός αυτός που πρώτος μίλησε για μάγισσες, νεράιδες, βρυκόλακες, λάμιες, σκουπόξυλα και σαπουνάκια με καρφίτσες. Δεν είναι ο χριστιανισμός αυτός που πρώτος μίλησε για σεξουαλικές σχέσεις με το διάβολο. Η χριστιανική εκκλησία, απεδέχθη το παιχνίδι που επέβαλλαν οι ακλό­νητες πεποιθήσεις των παγανιστών, πεποιθήσεις που μόνον ιδιαζόντως αφελείς νομίζουν πως υπήρχαν το μεσαίωνα, και όχι πάντοτε, και όχι σήμερα επίσης.

Category: /

Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΗΣ ΘΡΗΣΚΕΙΑΣ είναι η Αισθητική. Επειδή η αισθητική είναι ξένη και εχθρική προς την πίστη, είναι αναίρεση της πίστης. Μια όμορφη λειτουργία είναι παράστα­ση. Μια όμορφη εικόνα είναι ζωγραφιά. Ένα όμορφο τροπάριο είναι τραγούδι. Δεν υπάρχουν όμορφες θρησκείες.

Category: /

Είναι γνωστόν ότι η λογοτεχνική κριτική δέχεται τις αρές και τα αναθέματα τόσο των λογοτεχνών όσο και του κοινού. Η κριτική, σπανίως κατηγορείται απλώς και μόνον ως άχρηστη. Συνηθέστερα χαρακτηρίζεται επιβλαβής, αυθαίρετη ή και υποπροϊόν υποσυνειδήτου -τουλάχιστον- μίσους κατά των δημιουργών, ο δε κριτικός (στον όποιο δεν αναγνωρίζεται ιδιότης δημιουργού), φέρει έναν όγκο αισθημάτων απαξίας, ως νέος Άτλας, επί της γραφίδος του.

Category: /

Ο ελληνικός εθνικισμός

από τον Όμηρο στον Ευριπίδη

Απόσπασμα

 

Αλλ’ ας καθίσουμε για λίγο στο θέατρο του Διονύσου, ας χαϊδέψουμε τούτα τα θραύσματα τα ερειπωμένα, τα φρυγμένα από τον καιρό και γλυμένα από το χρόνο, με τα ξερά χορτάρια ανάμεσά τους. Ας μείνουμε εδώ, μέσα στη ζέστη, στη στενή σκιά του μικρού πεύκου, ήρεμοι, μην ενοχλήσουμε το μικρό σαμιαμίδι που τρέχει γρήγορα κι έπειτα στέκει παγωμένο, σαν ν’ αυτιάζεται την ανάσα του αρχαίου πλήθους, σαν να νοιώθει το λαχάνιασμα του αρχαίου μένους. Ας σταθούμε στο θέατρο, πλάι στον άλλοτε ναό, μήπως ανάμεσα σε δυο ξέφρενα πείσματα του τζιτζικιού ακούσουμε το απόμακρο τραγούδι του θεού, του εν ετέρα μορφή πάντοτε, που την αλλότριο μέθη της αλήθειας -χάρμα βροτοῖσι- αποζητά.

Category: /

....

Δεν υπάρχει αμφιβολία: τα αυτιά του αφασικού δεν ακούν. Η αξίωση που δια στόματος Πόποβιτς ζητείται, δεν πρόκειται να βρει ανταπόκριση. Είναι τούτα μοίρα του αγωνιζόμενου για την αλήθεια, του αληθινά πνευματικού στην εποχή μας: δ ε ν  α κ ο ύ γ ε τ α ι ....

Category: /

Ένα βιβλίο που απασχολεί τις κριτικές (και όχι μόνο) στήλες του διεθνούς τύπου κι έγινε best seller - στη Βρετανία μάλιστα ξεπέρασε ακόμα και την αυτοβιογραφία του Μάϊκλ Τζάκσον, παραμένοντας πάνω από 30 εβδομάδες στον πίνακα των 10 πρώτων σε πωλήσεις μη λογοτεχνικών βιβλίων - είναι το Α Brief History of Time του Stephen W. Hawking (τίτλος ελληνικής έκδοσης: Το χρονικό του χρόνου, εκδ. Κάτοπτρο). Θα συζητήσουμε το βιβλίο αυτό, ανταποκρινόμενοι σε αίτημα αναγνωστών μας, διότι όπως φαίνεται προκάλεσε κάποια σύγχυση και πάντως ζωηρές συζητήσεις στο φιλοσοφικό και θεολογικό κοινό - κατά το προηγούμενο, άλλωστε, της «Τύχης και αναγκαιότητας» του Ζακ Μονό.

Category: /